{"id":60,"date":"2006-12-28T22:53:00","date_gmt":"2006-12-28T20:53:00","guid":{"rendered":"urn:uuid:{a.guid}"},"modified":"2006-12-28T22:53:00","modified_gmt":"2006-12-28T20:53:00","slug":"zin-tegen-onzin-over-windenergie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/olino.org\/blog\/nl\/articles\/2006\/12\/28\/zin-tegen-onzin-over-windenergie\/","title":{"rendered":"Zin tegen onzin over windenergie"},"content":{"rendered":"

In de media kom je helaas nog steeds veel onzin tegen over windenergie. Toevallig kwam ik recent een zeer interessant artikel “Zin tegen onzin over windenergie” tegen. Dit artikel bevat de feiten en voordelen, tegenover fabels en vooroordelen, vergelijkingen tussen windenergie en conventionele bronnen, verzameld door de Nederlandse Wind Energie Associatie (NWEA)…<\/p>\n

\"Windmolens\"\/<\/p>\n

<\/p>\n

Forse besparingen door meer windenergie<\/strong><\/p>\n

In 2010 moet er in Nederland 1.500 MW op land draaien en in
\n2020 op zee nog eens 6.000 MW. In totaal zullen deze
\nturbines dan bijna 27 miljard kWh per jaar opwekken, goed
\nvoor 7,6 miljoen huishoudens of ca. 24 % van onze totale
\nbehoefte aan stroom.<\/p>\n

\n

Hoeveel is 6000 MW windenergie op zee? 6000 Megawatt offshore windenergie levert ca 21 Terrawattuur (TWh) elektriciteit op jaarbasis. Dit is ca 18% van de elektriciteitsconsumptie op dit moment en 13 tot 15% van de verwachte elektriciteitsconsumptie in 2020. De 1200-1300 windturbines zullen verspreid staan over ca 30 windparken in de Noordzee met een totale oppervlakte van 850 km2. Dat is ruim de helft van het oppervlak van de provincie Utrecht of, voor een vergelijking op zee, bijna 3% van de zogenaamde Nederlands Exclusief Economische Zone (EEZ). De windturbines zijn ruim 100 m hoog en hebben een vermogen tussen de 3 en 5 MW. De turbines staan alle meer dan 22 km uit de kustlijn.<\/p>\n<\/blockquote>\n

Per miljoen opgewekte kWh bespaart windenergie in
\nNederland 580 ton CO2 ten opzichte van de bestaande
\ncentrales. Ten opzichte van de modernste gasgestookte
\ncentrales is die besparing 370 ton CO2 (bron: EnergieNed<\/a>).<\/p>\n

Energiebalans<\/strong><\/p>\n

De hoeveelheid primaire energie die nodig is om een
\nwindturbine te fabriceren, plaatsen, onderhouden en na
\n20 jaar te verwijderen en te recyclen, wordt door die
\nwindturbine in 4 tot 8 maanden (afhankelijk van de
\nwindsnelheid) uit de wind teruggewonnen. (Redactie: zie ook het artikel “Energiebalans”<\/a>)<\/p>\n

Betrouwbaarheid<\/strong><\/p>\n

Moderne windturbines beginnen al te produceren bij
\nwindkracht 2 \u00e0 3 (3 \u00e0 4 meter per seconde) en leveren bij
\nwindkracht 6 (12 meter per seconde) het volle vermogen. <\/p>\n

\"wind<\/p>\n

Gemiddelde windsnelheid in het Nederlandse gedeelte van de Noordzee. Bron: ECN<\/a><\/em><\/p>\n

De meeste typen schakelen uit als het gedurende 10 minuten gemiddeld harder waait dan
\n25 m\/sec (windkracht 10) omdat ze daarvoor niet ontworpen
\nzijn. Anderen produceren zelfs bij extreem hoge windsnel-
\nheden door of worden langzaam teruggeregeld. Het harde
\nafschakelen van een windpark wordt daardoor voorkomen
\nzodat de productie geleidelijk gaat afnemen. De technische
\nbeschikbaarheid van huidige windturbines is meer dan 98%.<\/p>\n

Wereldwijde groei<\/strong><\/p>\n

Grote concerns als General Electric, Siemens, Shell en
\nMitsubishi investeren veel in windenergie. Alleen al in Europa
\nwerken ruim 100.000 mensen in de windindustrie. Het totale
\nwereldwijde vermogen aan windenergie is in de periode 1999
\n\u2013 2004 met gemiddeld 22 % per jaar gegroeid. (bron: GWEC<\/a>)<\/p>\n

\"Windpark<\/p>\n

Windpark Colorado Green (USA) met General Electric 1.5 MW windmolens.<\/em><\/p>\n

De groei overtreft telkens weer de verwachtingen, ook van de
\nEuropese industrie zelf. Recent heeft de EC de doelstelling
\nvoor het vermogen aan windenergie in Europa verhoogd naar
\n75.000 MW in 2010 (bron: EU<\/a>). In januari 2005 stond er in
\nEuropa 34.500 MW en wereldwijd 47.000 MW (bron: GWEC<\/a>)<\/p>\n

Kostendalingen<\/strong><\/p>\n

De kosten voor windstroom zijn de afgelopen decennia met
\nzo\u2019n vijf procent per jaar gedaald en deze trend zal
\ndoorzetten. Stroom uit fossiele brandstoffen zal naar
\nverwachting duurder worden. Windstroom van turbines op
\nland kost nu 8,8 cent \/ kWh en van op zee 10,3 cent \/ kWh
\n(bron: ECN<\/a>).<\/p>\n

De marktprijs van stroom bedraagt nu 2,9 \u00e0 5,8 cent \/ kWh.
\nOp basis van de huidige ontwikkelingen en brandstofprijzen
\nkan windenergie op land binnen 10 jaar concurrerend zijn.<\/p>\n

Financiering<\/strong><\/p>\n

Bovengenoemde kostenberekening gaat voor windenergie uit
\nvan een economisch model met een afschrijvingstermijn van
\n10 jaar. Exploitanten van windturbines kunnen, ondanks de
\nlevensduur windturbines van meer dan 15 jaar, geen langere
\nafschrijvingstermijnen hanteren als gevolg van de tot 10 jaar
\nbeperkte termijn van de MEP-bijdrage.<\/p>\n

Wie de kosten van energie van al twintig jaar draaiende (en
\ndus afgeschreven) kolen- en kerncentrales vergelijkt met die
\nvan nieuwe windturbines waarin recent ge\u00efnvesteerd is,
\nmaakt geen juiste vergelijking. Vrijwel alle bestaande
\nelektriciteitscentrales zijn in het verleden (in de SEP tijd) met
\noverheidsgeld en onder gunstige financi\u00eble voorwaarden
\ngerealiseerd. De investeringen in deze centrales zijn over
\nlange periodes afgeschreven en hebben nu vrijwel geen
\nkapitaalslasten meer.<\/p>\n

Windprojecten worden gefinancierd op basis van project-
\nfinancieringen met gemiddeld een hogere rente. Wanneer
\nwindprojecten op basis van dezelfde uitgangspunten worden
\nbeoordeeld als centrales (afschrijvingstermijn 20 jaar en geen
\nprojectfinanciering), resulteert een kostprijs voor windenergie
\nop het land van 4 \u00e0 5 cent \/ kWh.<\/p>\n

Externe maatschappelijke kosten en baten<\/strong><\/p>\n

De externe maatschappelijke kosten vanwege de schade die
\nwordt veroorzaakt door productie van stroom uit fossiele
\nbrandstoffen (luchtverontreiniging, afval, klimaatverandering,
\nopwarming oppervlaktewater, volksgezondheid, calamiteiten
\nvan olieverontreiniging op zee, ongelukken in de mijnbouw en
\nhet gebruik van schaarser wordende grondstoffen) zijn groot.
\nVolgens een omvangrijke Europese studie bedragen deze
\nkosten in Nederland voor kolen zo\u2019n 3 \u00e1 4 cent \/ kWh en voor
\ngas 1 \u00e1 2 cent \/ kWh (bron: ExternE, EU).
\nDeze kosten worden tot nu toe niet toegerekend aan de kWh-
\nkosten. Ze komen niet via de elektriciteitsrekening, maar op
\neen andere manier wel bij de burger terecht.<\/p>\n

Windenergie veroorzaakt slechts ca. 0,1 cent \/ kWh aan
\nexterne maatschappelijke kosten. Het is schoon, er is geen
\nuitstoot en geen gevaarlijk afval. Als alle werkelijke externe
\nmaatschappelijke kosten aan de diverse energiebronnen
\ntoegerekend zouden worden, zou windenergie op land nu al
\nconcurrerend zijn.<\/p>\n

De toepassing van windenergie leidt op verschillende
\nmanieren tot maatschappelijke en ook directe economische
\nbaten, zoals prijszekerheid, toename van de werkgelegenheid
\n(nu al 100.000 banen alleen in Europa), het hoge innovatieve
\nkarakter van de windindustrie en het voorkomen van de
\nsteeds grotere afhankelijkheid van het buitenland voor de
\nenergievoorziening. Ondanks de groei van duurzame energie
\nzal die afhankelijkheid van olie uit politiek instabiele regio\u2019s,
\nals gevolg van de afnemende olie- en gasproductie in Europa
\nde komende jaren stijgen van 50% tot 70%. Terwijl de vraag
\nnaar fossiele brandstof toeneemt, daalt de voorraad en stijgen
\nde prijzen. Tegelijk dalen de kosten voor windenergie en
\nwordt deze onuitputtelijke energiebron steeds aantrekkelijker.<\/p>\n

Windparken op zee<\/strong><\/p>\n

In Denemarken, Zweden, Ierland en Engeland zijn al diverse
\noff-shore windparken operationeel. Bouwen op zee en
\nconstructies die de stormen en beukende golven kunnen
\nweerstaan, vragen speciale deskundigheid en ervaring, maar
\nzijn niet nieuw. Het leergeld dat betaald is aan de (al lang
\nopgeloste) problemen bij een Deens windpark (Horns Rev)
\nheeft nuttige informatie opgeleverd voor nieuwe windparken.<\/p>\n

\"Horns-rev<\/p>\n

Windpark Horns-rev Denemarken (80 X 2 MW V80 Vestas), draait sinds 2002.<\/em><\/p>\n

Financi\u00eble risico\u2019s van windenergie op zee<\/strong><\/p>\n

Windparken op zee zijn particuliere initiatieven, die per
\ndeelproject gerealiseerd en gefinancierd worden. De overheid
\nheeft diverse mechanismen om de groei hiervan te
\nbe\u00efnvloeden: vergunningen, belastingfaciliteiten, de MEP-
\nbijdragen en regelgeving. De MEP-bijdrage wordt verstrekt
\nper opgewekte kWh en is bedoeld als compensatie voor de
\nonrendabele kosten, maar compenseert tevens de schade die
\nontstaat door vervuiling bij het gebruik van fossiele energie.<\/p>\n

Wind op zee is niet te vergelijken met de Betuwelijn of de
\nHSL. In de Betuwelijn is niet door het bedrijfsleven
\nge\u00efnvesteerd en de opbrengst is zeer onzeker. De Betuwelijn
\nis \u00e9\u00e9n groot samenhangend project. Alleen als geheel kan het
\nfunctioneren. Het point-of-no-return was daarbij al snel
\ngepasseerd.<\/p>\n

Windparken op zee worden in fasen gebouwd. Het zijn
\nprojecten van 100 \u00e0 500 MW waarbij de financi\u00eble risico\u2019s
\ntelkens opnieuw worden beoordeeld. Omdat de MEP-bijdrage
\nvan de overheid per opgewekte kWh wordt verstrekt kost een
\nwindpark de gemeenschap pas geld als het park elektriciteit
\nproduceert. Tot dat moment zijn alle risico\u2019s voor rekening
\nvan de ondernemers, dus niet voor de belastingbetaler. De
\noverheid “investeert” hiermee op basis van 100% zekerheid
\nen alleen voor de hoeveelheid werkelijk geleverde energie;<\/p>\n

\"\/wp-content\/uploads\/2008\/articles\/windenergie_zorgt_voor_een_lagere_elektriciteitsprijs_nordsea_egmond_400.jpg\"<\/a><\/p>\n

Offshore windturbines voor de kust van Egmond<\/em><\/p>\n

De hoogte van die achteraf verstrekte MEP-bijdrage wordt
\njaarlijks door de minister van EZ bijgesteld. De bijdrage voor
\nwindenergie wordt lager als de prijs voor andere energie stijgt,
\nwat de algemene verwachting is.
\nAls de kosten voor andere energie lager worden of als we een
\nbetere oplossing vinden, kunnen we op elk moment de koers
\nwijzigen of zelfs stoppen. De windturbines die er dan al staan,
\nblijven gewoon schone stroom produceren. Die brengen met
\nde vermeden externe kosten hun geld toch wel op.
\nHet Ministerie van Economische Zaken raamt de totale MEP-
\nkosten van 6.000 MW windenergie op \u20ac 3 \u00e0 5 miljard inclusief
\nde kosten voor netinpassing (bron: Connect 6000).<\/p>\n

Inpassing in het net<\/strong><\/p>\n

De \u2018Europese Policy Workshop Offshore Wind\u2019 georganiseerd
\ndoor het ministerie van Economische Zaken bevestigde eind
\n2004 dat 20% windenergie technisch tegen relatief lage
\nkosten is in te passen in onze stroomvoorziening. (tot
\n3.000 MW geen extra kosten, van 3.000 tot 6.000 MW: \u20ac 300
\nmiljoen, bron: Connect 6000). Dit wordt bevestigd door de
\nhoogleraar elektriciteitsvoorziening aan de TU Delft en de
\nTU Eindhoven en daarnaast werkzaam bij TenneT (beheerder
\nvan het landelijke hoogspanningsnet).<\/p>\n

In Noord Duitsland, Denemarken en Spanje, regio\u2019s waar de
\npenetratiegraad aanzienlijk hoger is (30 tot 40%) treden
\nnauwelijks problemen op bij de netinpassing van windstroom.
\nWindturbines worden ook telkens verbeterd, zoals recent de
\nmogelijkheid om windparken geleidelijk af te schakelen bij
\nkritische windsnelheden.<\/p>\n

De conclusie is dat met behulp van moderne regeltechnieken
\nen een sterk transportnetwerk, de inpassing van grote
\nhoeveelheden duurzame elektriciteit (windenergie,
\nwaterkracht en bio-energie) in Europa goed mogelijk is.<\/p>\n

\"Waterkrachtcentrale\"\/<\/p>\n

Waterkrachtcentrale Kvilldal Noorwegen (911MW, 2225 GWh per jaar)<\/em><\/p>\n

Windenergie vervangt vuile energie<\/strong><\/p>\n

Een volledig duurzame stroomvoorziening is het einddoel. We
\nbevinden ons nu in een overgangssituatie waarin we nog
\nafhankelijk zijn van andere energievormen, maar elke kWh uit
\nwind vervangt een kWh aan elektriciteit uit kolen, olie of gas.
\nDe doelstelling voor duurzame energie wordt niet voor niets
\nvermeld in TeraJoules en kWh-en (hoeveelheid energie) en
\nniet in kW of MW (vermogen). Het vermogen zegt namelijk
\nniet zoveel. Het gaat om de elektriciteit die met dat vermogen
\nwordt geproduceerd.<\/p>\n

\"<\/p>\n

Energie opwekking met een kolencentrale<\/em><\/p>\n

Producenten van windstroom hebben net als andere stroom-
\nproducenten de verplichting om hun verwachte productie
\ntevoren aan te geven (= programma-verantwoordelijkheid).
\nOp grond van meteorologische data is de stroomproductie
\nvan windparken goed te voorspellen. Die voorspelbare
\nproductie van windenergie is ook voor de lange toekomst
\ngegarandeerd, in tegenstelling tot de levering van olie die
\nafhankelijk is van landen met een instabiel politiek klimaat.<\/p>\n

Door de steeds betere voorspelbaarheid kan het fluctuerende
\nkarakter van wind worden opgevangen. Door ontwikkelingen
\nin energiemanagement kunnen de diverse opwekeenheden
\nook steeds beter op elkaar worden afgestemd. Zowel de
\nvraag als het aanbod kan goed worden be\u00efnvloed via
\neconomische drivers. De potenti\u00eble conflicten tussen vraag-
\nen aanbod leiden automatisch tot fluctuaties in de kWh-prijs,
\ndie weer een sturend effect heeft in de gewenste richting,
\nwaardoor steeds minder back-up vermogen nodig is.<\/p>\n

Is er een alternatief als Nederland iets aan klimaatverandering wil doen?<\/strong><\/p>\n

Windenergie is nodig om de Nederlandse doelen voor klimaat
\nen duurzame energie te kunnen realiseren. Westerse landen
\nhebben middelen om de ernstige gevolgen van klimaat-
\nverandering in enige mate op te vangen. Arme landen kunnen
\ndat veel minder, terwijl die juist veel minder bijdragen aan het
\nbroeikaseffect.
\nDe overheid heeft ervoor gekozen de meest kosteneffectieve
\nduurzame bronnen voor de opwekking van energie te
\nstimuleren. Dat zijn biomassa en windenergie. Bij andere
\nopwekmethoden doemen allerlei problemen op, zoals:<\/p>\n